DE R-LADDER:
STAP VOOR STAP DUURZAMER
In mijn werk als adviseur ben ik veel organisaties tegengekomen die heel graag willen verduurzamen, maar vaak niet goed weten waar ze kunnen beginnen. De aanname is dat duurzaamheid om grote investeringen vraagt of pas mogelijk is bij een nieuw proces of product. Maar vaak zijn er veel meer kansen die wellicht om weinig tot geen investering vragen. Om dergelijke oplossingen te vinden maak ik graag gebruik van de R-ladder, waarmee ik bestaande en nieuwe bedrijfsprocessen onder de loep neem en op zoek ga naar oplossingen.
WAT IS DE R-LADDER?
De R-ladder bestaat uit strategieën die helpen grondstoffen slimmer en efficiënter in te zetten. Er zijn verschillende modellen in omloop met meer of minder R’en. Het idee is echter altijd hetzelfde: van Refuse (weigeren van producten) en Reduce (minder gebruiken) tot Recycle (verwerken en hergebruiken van producten) en Recover (energie terugwinnen uit materialen). Hoe ‘hoger’ op de ladder, hoe groter de impact.
HOE IS DIT TOEPASBAAR VOOR VERDUURZAMING?
Hoewel de R-ladder initieel is bedacht op grondstoffen, is het ook een handig hulpmiddel om duurzame oplossingen te vinden binnen bedrijfsprocessen. Ga zelf maar na en bedenk bij elke stap in dit proces: kan dit product, materiaal, dienst of proces, minder, slimmer, zuiniger of langer mee?
Een paar voorbeelden waar ik bij betrokken was:
- Refuse: een grote speelgoedinkoper wilde verduurzamen en dacht zelf aan het elektrificeren van transport. Door het doen van een analyse kwam echter naar voren dat er veel meer impact gemaakt kan worden binnen de ingekochte producten. Door een analyse te doen op de negatieve milieu-impact van hun meest verkochte producten. Daarin zagen we dat twee producten veel negatieve impact hadden: kleding met pailletten en navulling voor bellenblaas. Door dit inzicht hebben ze, simpelweg, besloten om deze producten niet langer in te kopen.
- Rethink: innovaties zorgen ervoor dat producten steeds beter worden, maar helaas niet altijd duurzamer. In dit voorbeeld gaat het om een bedrijf dat fietsendragers maakt en belooft om levenslang garantie te leveren. De uitdaging was echter om een voorraad te houden voor oudere modellen. De oplossing was om meer modulair te gaan ontwerpen en componenten zoveel mogelijk hetzelfde te houden, zodat vervangen en repareren veel makkelijker gaat. Resultaat: minder voorraad en sneller en makkelijker kunnen repareren.
- Reduce: bij een staal- en poedercoatbedrijf hadden ze enorm last van de hoge gasprijzen. De poedercoatmachine gebruikt veel gas om hoge temperaturen te bereiken en daardoor werden ze gedwongen om op het gasverbruik te bezuinigen. Door goed naar het proces te kijken, kwamen ze erachter dat er veel meer tegelijk door de poedercoatmachine kon dan normaal werd gedaan, soms wel tot drie keer meer. Logischerwijs scheelde dit heel veel gas, en werd het hele proces veel efficiënter en goedkoper.
- Reuse/repair: een groot onderzoeksinstituut in Nederland heeft een aanbesteding uitgezet voor 100% circulair meubilair; meubilair dat elders niet meer nodig is en wellicht met wat kleine reparaties er weer uitziet als nieuw. Het instituut opent geregeld nieuwe onderzoekslocaties en normaliter kwam daar nieuw meubilair in. Want: ‘Een mooi nieuw pand verdient toch mooi nieuw meubilair?’. Door vanaf nu in te zetten op volledig circulair wordt er heel veel nieuw materiaal bespaard. De reparaties worden uitgevoerd door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
WAT LEVERT HET OP?
Door de R-ladder consequent toe te passen, zorg je voor:
- haalbare oplossingen,
- draagvlak in de organisatie,
- duurzaam imago,
- minder verspilling,
- en lagere kosten.
BENIEUWD NAAR MEER?
Wil je weten wat ik op dit gebied voor jouw organisatie kan betekenen? Stuur dan gerust een e-mail naar kvm@hubsub.nl.